پنجرهها یکی از بخشهای مهم پوسته ساختمان هستند و در صورت عایقبندی نامناسب میتوانند باعث انتقال حرارت بین فضای داخل و بیرون شوند. استفاده از پنجرههای دوجداره یکی از راهکارهای رایج برای کنترل این انتقال حرارت و کاهش نیاز به سیستمهای گرمایشی و سرمایشی است. میزان صرفه جویی انرژی پنجره دوجداره به عواملی مانند نوع شیشه، فاصله میان جدارهها، نوع پروفیل، کیفیت آببندی، ابعاد پنجره و نحوه نصب بستگی دارد. بنابراین نمیتوان یک درصد ثابت را برای تمام ساختمانها در نظر گرفت.
پنجره دوجداره چگونه از اتلاف انرژی جلوگیری میکند؟
در پنجرههای تکجداره، تنها یک لایه شیشه فضای داخلی را از محیط بیرون جدا میکند. شیشه بهتنهایی مقاومت حرارتی بالایی ندارد و به همین دلیل گرما میتواند نسبتاً راحتتر از آن عبور کند.
در پنجره دوجداره، دو لایه شیشه با یک فضای میانی از یکدیگر جدا شدهاند. این فضای میانی که معمولاً با هوای خشک یا گازهایی مانند آرگون پر میشود، انتقال حرارت را محدود میکند. در نتیجه، در فصل سرد گرمای داخل ساختمان با سرعت کمتری از طریق پنجره خارج میشود و در فصل گرم نیز ورود گرمای محیط بیرون کاهش پیدا میکند.
ساختار و کیفیت شیشه دوجداره و سهجداره نیز در میزان عایق حرارتی ساختمان تأثیر قابل توجهی دارد.
پنجره دوجداره چقدر مصرف انرژی را کم میکند؟
میزان کاهش مصرف انرژی به شرایط اولیه ساختمان وابسته است. برای مثال، تعویض پنجرههای قدیمی تکجداره و دارای درز با پنجرههای دوجداره استاندارد میتواند تأثیر بیشتری نسبت به تعویض پنجرهای داشته باشد که از قبل عملکرد حرارتی نسبتاً مناسبی داشته است.
شرایط آبوهوایی، جهت ساختمان، مساحت پنجرهها، کیفیت عایق دیوار و سقف و راندمان تجهیزات گرمایشی و سرمایشی نیز بر نتیجه نهایی اثر میگذارند.
به همین دلیل بهتر است صرفه جویی انرژی پنجره دوجداره در چارچوب عملکرد کلی ساختمان بررسی شود، نه صرفاً بر اساس تعداد لایههای شیشه.
چه عواملی عملکرد حرارتی پنجره دوجداره را تعیین میکنند؟
یکی از مهمترین عوامل، نوع شیشه است. استفاده از شیشههای Low-E یا کمگسیل میتواند انتقال حرارت تابشی را کاهش دهد. این شیشهها دارای پوششی بسیار نازک هستند که به کنترل انتقال انرژی حرارتی کمک میکند.
فاصله میان دو شیشه نیز اهمیت دارد. اگر این فاصله متناسب با ساختار پنجره انتخاب شود، عملکرد حرارتی مجموعه بهبود پیدا میکند. در برخی سیستمها نیز فضای بین شیشهها با گاز آرگون پر میشود که رسانایی حرارتی پایینتری نسبت به هوای معمولی دارد.
فرایند استاندارد تولید پنجره دوجداره نیز اهمیت زیادی دارد؛ زیرا کیفیت مونتاژ پروفیل، واحد شیشه، یراقآلات و سیستمهای آببندی در عملکرد نهایی پنجره نقش دارند.
نقش پروفیل پنجره در کاهش مصرف انرژی
تمرکز صرف بر شیشه اشتباه است. قاب پنجره نیز بخشی از سیستم عایق حرارتی محسوب میشود. پروفیلهای UPVC چندکاناله میتوانند انتقال حرارت را محدود کنند، مشروط بر اینکه کیفیت ساخت و نصب مناسبی داشته باشند.
در پنجرههای آلومینیومی نیز استفاده از سیستم ترمالبریک برای کاهش انتقال حرارت از طریق قاب اهمیت دارد. انتخاب نوع پروفیل باید بر اساس شرایط ساختمان، ابعاد بازشوها و نیازهای پروژه انجام شود.
برخی انواع پنجره دوجداره سنتی نیز با حفظ فرم معماری موردنظر میتوانند به شیشههای عایق و سیستمهای آببندی جدید مجهز شوند.
آیا پنجره دوجداره علاوه بر انرژی، صدا را هم کاهش میدهد؟
یکی دیگر از مزایای پنجرههای استاندارد، امکان کاهش بخشی از آلودگی صوتی محیط است. با این حال، بهترین ترکیب شیشه برای عایق حرارتی الزاماً بهترین ترکیب برای عایق صوتی نیست.
برای ساختمانهای نزدیک خیابانهای پرتردد ممکن است استفاده از شیشههایی با ضخامت متفاوت یا شیشه لمینت آکوستیک مناسبتر باشد. هنگام بررسی بهترین شیشه برای عایق صدا باید نوع و فرکانس صدای محیط نیز در کنار ساختار پنجره مورد توجه قرار گیرد.
کیفیت نصب چقدر اهمیت دارد؟
حتی یک پنجره با شیشه و پروفیل باکیفیت نیز در صورت نصب نامناسب نمیتواند عملکرد مطلوبی ارائه دهد. وجود درز میان قاب و دیوار یا تنظیم نبودن لنگهها میتواند باعث نفوذ هوا شود.
نفوذ هوای سرد در زمستان یا هوای گرم در تابستان، سیستم گرمایشی و سرمایشی را مجبور میکند مدت بیشتری فعالیت کند. به همین دلیل آببندی اطراف قاب، تنظیم صحیح یراقآلات و نصب اصولی از عوامل اصلی دستیابی به عملکرد مناسب هستند.
پنجره سهجداره بهتر است یا دوجداره؟
پنجره سهجداره دارای یک لایه شیشه و فضای عایق اضافی است و در شرایط مشخص میتواند مقاومت حرارتی بیشتری ایجاد کند. با این حال، سهجداره بودن همیشه به معنای انتخاب بهتر برای هر ساختمان نیست.
اقلیم منطقه، هزینه اولیه، وزن شیشه، نوع پروفیل و نیاز واقعی ساختمان باید بررسی شود. در بسیاری از ساختمانها، یک پنجره دوجداره با شیشه Low-E، گاز مناسب، پروفیل استاندارد و نصب حرفهای میتواند عملکرد حرارتی مطلوبی داشته باشد.
چگونه بیشترین کاهش مصرف انرژی را داشته باشیم؟
برای دستیابی به بهترین نتیجه، پنجره باید بهعنوان یک مجموعه کامل شامل شیشه، پروفیل، یراقآلات، لاستیکهای آببندی و نحوه نصب بررسی شود. انتخاب شیشه Low-E، استفاده از فاصله مناسب بین جدارهها، توجه به کیفیت پروفیل و جلوگیری از نفوذ هوا میتواند عملکرد حرارتی پنجره را بهبود دهد.
در نهایت، میزان صرفه جویی انرژی پنجره دوجداره برای هر ساختمان متفاوت است. هرچه اختلاف عملکرد پنجره قدیمی و سیستم جدید بیشتر باشد، ظرفیت کاهش اتلاف حرارت نیز بیشتر خواهد بود. بنابراین پیش از تعویض پنجرهها بهتر است وضعیت فعلی ساختمان و مشخصات فنی سیستم جدید بررسی شود تا انتخابی متناسب با شرایط واقعی پروژه انجام گیرد.
